Helder Zien…*
Helder Zien…*
Het is rond negen in de avond, ze kijken samen geboeid naar een film…
Zijn telefoon gaat, het is zijn dochter. Ze belt niet vaak, dus de film even stoppen en aannemen. Ze belt naar aanleiding van de uitnodigingen voor twee feestelijke bijeenkomsten in hun huis. ‘Waar zijn die feestjes?’ vraagt ze. ‘Gewoon bij ons thuis hoor’ antwoordt hij. ‘Dan komen we niet, als ik daar bij jou kom raak ik direct in paniek’. Oh…? vraagt hij. ‘Nee, en ik wil er niet over praten. We ontmoeten elkaar wel ergens anders…’ vult ze aan. Okay, zegt hij, dan is dat zo. We zien elkaar wel elders… Nou, fijne avond nog. Het was een moment van direct helder zien in alle rust, vertelt hij verder: Dit is wat is, er is geen ruimte verder en het speelt zich af buiten mijn invloed.
Emoties vragen ruimte
Nadat hij zijn partner de portee van het gesprek heeft meegegeven, hervatten ze de film. Het is een half uur verder als hij, overmand door emoties, plotseling de film opnieuw stopt. De keuze van zijn dochter roept alsnog allerlei emoties en gevoeligheden op. Het denken klopt aan met weerstand, schuld, spijt, angst gefaald te hebben, niet gezien te worden en meer… Ook al wordt het verdriet diepgevoeld, het is uiteindelijk Helder en kan hij rusten in zijn eerste reactie. Niet juist of fout-, maar door helder zien wat de situatie is, vond hij toegang tot wijsheid… De ruimte voor zijn emoties doet goed, het heeft zelfs zijn respons verdiept. Dan hervatten ze voor de tweede keer de film die een happy-end kent.
Pijn en vreugde van het bestaan
De nacht is rustig, de slaap doet goed. Ook de volgende avond, na een plezierige dag met vervullende ontmoetingen, slaapt hij tevreden in. Vroeg in de volgende morgen echter wordt hij emotioneel, snikkend wakker… het komt van diep… maar waar vandaan dan? Nee, nee, zegt hij, het is niet een persoonlijk verdriet, het zijn niet oude wonden die eerder opspeelden, zegt hij. Er is iets anders wakker gemaakt… Het is de pijn van het bestaan, het is herinnerd worden aan hoe het leven gaat:
Het kind groeit op, hoort verhalen van de ouders, van de omgeving, van de cultuur en het interpreteert om vervolgens een eigen antwoord te formuleren waarmee ze veilig vooruit kan. En dan enig moment spelen die oude antwoorden op. Ze moeten opnieuw gehoord worden, zetten patronen in het licht, sommige voldoen niet meer, anderen worden opnieuw bevestigd…Zo gaat dat voort in iedere nieuwe levensfase…
Hij vertelt verder: en met wat geluk ontwikkelen we zo onze vrijheid en wijsheid en zijn we een stip op de lijn van evolutie van mens-zijn, vol van millennia oude patronen en in staat voor wijsheid te kiezen, door Helder te Zien.
Nee, niet door te ontkennen, maar door toe te laten wat zich voordoet, het aan te kijken en het de tijd te geven. Wat een moed om dan je vader te bellen en te zeggen wat op dat moment gaat en wat niet. En voor mij zelf? zegt hij desgevraagd: Wijsheid geeft de ruimte, dat is wat liefde is. Wijsheid ziet de eigen pijn zonder zich daarmee te identificeren. Wijsheid kent geen dwang, slechts liefde en verantwoording. Wat rest en voedt is in vrede te leven met vreugde en verdriet, en in het contact met wijsheid. Het leven gaat niet aan hem voorbij, zegt hij tenslotte: het wordt genomen for better and for worse en, daar voorbij, in dankbaarheid,.
De rijkdom van het brein
Het was een indringende ervaring, die me ook herinnert aan woorden van Carl Jung:‘De grootste Vijand ligt in ons brein’, verwijzend naar angst, twijfel en destructieve gedachten die ons verlammen. Ik voeg toe: De grootste Schat, wijsheid, ligt ernaast en inzicht maakt die toegankelijk… soms is dat er zomaar op eens, soms moet er bewust ruimte gemaakt voor Helder Zien*: niet mis te verstaan… ontdaan van verwachtingen, patronen en conventies onderweg op een pad naar vrijheid.
Dat het mag bijdragen, Jan Weeda.
*Helder Zien is het eerste aspect van het door boeddha beschreven achtvoudig pad
1.helder zien, 2.helder denken, 3.helder spreken, 4.helder handelen, 5.heldere levensonderhoud, 6.heldere inspanning, 7.heldere aandacht, 8.heldere concentratie.
Bemoediging:
A. Geef me de moed te veranderen wat ik kan veranderen,
de rust te aanvaarden wat ik niet kan veranderen en
de wijsheid om die twee van elkaar te onderscheiden
B. Vergroot je kring van betrokkenheid, herken je kring van invloed…
doe wat je kunt, meer is niet mogelijk… minder zul je niet willen.
Oefeningen:
.1. adem meditatie 20 minuten.
.2. lees de blog en maak ruimte voor iets op dit moment dat je bezighoudt, een thema of gebeurtenis die in je opkomt. Geef hier schrijvend woorden aan.
.3. lees wat je schreef en sta stil bij je reacties:
.3a. Wat zegt ‘overleven’ hierover? Herken je een automatische respons die je zou kunnen verbinden met het overlevings-denken?(denk aan reptielenbrein, instinctief /zintuiglijk- bewustzijn, denk aan vechten, vluchten, bevriezen, en aan bijvoorbeeld voorkeur/ afkeer/ afwezigheid)
.3b. Wat zeggen gewoonten, conditioneringen hierover? Herken je reactie die je zou kunnen verbinden met discrepantie en vergelijking eerdere ervaringen, conditioneringen en gewoonten?(zoogdierenbrein, opslag-bewustzijn, denk bijvoorbeeld aan Pavlov)
.3c. Wat zegt Helder Zien hierover? Wat staat in de weg? Wat blijft over als je je ontdoet van de reacties die je aangaf bij punt 1 en 2? (prefrontale cortex, menselijk brein, wijsheid en inzicht)
.4. Geleide meditatie: Gelijkmoedigheid* maak een afspraak janweeda@hetnet.nl
Als dit schrijven inspireert en elders bij kan dragen: fijn als je het deelt met vermelding van de bron (site en blogs). Zo help je ons in ons werk. contact: janweeda@hetnet.nl
Foto 1 Waterval Tran_Minh, Pixabay… helder als water
Foto 2 Lotus, Pixabay no mud no lotus
Foto 3 Bergkristal Dieter444, Pixabay… kristalhelder